FANDOM


Sanzio 00

Raphael.

Raphael (Urbino, 6 apperl 1483 – Room, 6 apperl 1520) oast 'n Itteljoansk kuunstenoar (foarnoamelk kuunstskilder) uut de hoog-Renaissance.

Rafaël Santi is de in Neederloond bruukelik form foan sin noam. Sin aagte noam oast Raffaello Sanzio. Hie is auw wæl bekaand uur noame as Raffaello Santi un Raffaello da Urbino. Soo as mäd fil Itteljoansk kuunstenoars uut sin tied 't jefal is, wæd sin liewe beskreewe in 't beroemde book Le Vite van de 16e-eewske skilder un skriewer Giorgio Vasari.

Liewgjuung Edit

Rafaël wood jeboore in Urbino, wier sin jeboortehuus nog steeds tau besæke is. Foan sin jøgd is weenig bekaand uurs as dät hie skilderlas kreeg foan sin foar Giovanni Santi, 'n skilder die al in 1494 uurleed. In de periode twisk uunfeer 1500 un 1504 oast hie leerling bie Perugino, uur wee hie foarmoodelk oan frescos wierked in Perugia.

Foarmodelk kreeg 't wunderkind Rafaël ruund die tied sin aan oaën apdragt un moaked hie auw 't skilderie De droom foan de ridder. In sin aan wierke is de inflood foan Perugino nog seer duudelk; Vasari skreew uur 'n bepoald wierk foan Rafaël dät as der neen handteekening ap stood, aalkeen 't foar 'n Perugino sol holde.

Ruund 1504 gong Rafaël noar Florence, weer 'm bleek dät sin tegniek olderwats un provincioals oast. Hie stood der aagter uum bekaand dät hie seer snel foan uur leerde un paste sig spoodig oan. Hie wood foaral be-inflood duurg Leonardo da Vinci un in mender moat duurg Michelangelo.

Weeruum Rafaël noar Room foartreek, foarmoodelk in de leest moonde foan 1508, is nit heelemoal duudelk. Moogelik oast 'm taar oore koomen dät der in 't Foatekoan, dastieds uur Paus Julius II, privéfoartrieke woare die apnæd decoreerd muuste wæd. In 1509 kreeg hie de apdragt foar een derfoan, de Stanza della Segnatura. Hie skildered heebie uur wierk foan uur moor Perugino heer. Al heel snel gold hie in 't Foatekoan, ap Michelangelo noa, as de belangriekste kuunstenoar. Hie sol der de raast foan sin kuurt liewe bliewe.

Hie stierw ap sin sønundaartigst foarjierdaai in Room un læt begroawe in 't Pantheon aldeer, wat in Ittelje de graatst moogelk eer is. Der is neen bewies dät 't jerugt foan dastieds uurstøn dät de paus 'm tau kardinoal wol benanne, men 't toon wæl Rafaëls seer hoog stoates oan.